Hallo Bandoeng!

08-05-2010 — Midden op de Veluwe, aan de rand van het gelijknamige dorp, staan de gebouwen van het voormalige zenderpark Radio Kootwijk. Het hoofdgebouw, ontworpen door architect Julius Luthmann, oogt als een kathedraal van beton, te midden van een bos- en heidelandschap. “Hallo Bandoeng, hier Den Haag!” Dat zijn de woorden die onlosmakelijk zijn verbonden met Radio Kootwijk. De zanger Willy Derby zong in een populair geworden lied met trieste afloop een smartelijke variant daarop: “Hallo Bandoeng! Ja moeder, hier ben ik.” Maar dat terzijde.

Vanaf 1929 maakte de zender het mogelijk rechtstreeks te telefoneren met Nederlands-Indië. Voor de prijs van tien gulden per minuut, zelfs nu nog een vermogen voor een telefoongesprek. Maar er werd dan ook een afstand van maar liefst 12.000 kilometer overbrugd. De herinneringen aan de eerste radiotelefoongesprekken zijn destijds vastgelegd in een boekje, dat werd uitgegeven door de PTT. Een van de pioniers is een vader, die spreekt met zijn oudste zoon die woont in Nederlands-Indië. De vader roemt de duidelijkheid van de telefoonverbinding: “Iedere nuance van de bekende stem komt uit, de bepaalde uitspraak van een bepaald woord, de klank van den welbekenden lach als er een grap wordt gezegd, elke eigenaardigheid van de stem en van de uitspraak hoor je en hij daar aan den anderen kant van de wereld hoort ‘t ook. ‘t Is of je vlak bij elkaar bent gebracht.“

“‘t Is of je vlak bij elkaar bent gebracht.“ Voor die nabijheid hebben de meeste teams en afdelingen geen zendstations nodig. Ze delen een of enkele kamers of een verdieping van hun kantoor. Voor de meeste teams bevordert die nabijheid de duidelijkheid van communicatie en de kwaliteit van samenwerking. Tussen manager en medewerkers en tussen medewerkers onderling.

Maar er zijn ook teams waar dat anders gaat. De afstand tussen manager en teamleden en tussen teamleden onderling lijkt soms langer dan 12.000 kilometer. De nuance in de bekende stem wordt al lang niet meer gehoord. Bepaalde uitspraken roepen nog slechts ergernis op. En grappen worden al lang niet meer gemaakt. Laat staan dat nog wordt gelachen. Zulke teams wens je een zenderpark toe. In een kathedraal van beton, met kenmerken van art deco en Amsterdamse School: “Hallo manager, hier medewerker!”